Over neus en aangezicht

Ik ken de argumenten. Ik heb ze vaak genoeg gelezen. Er bestaan mensen die ‘de vakbonden’ nog zouden ophemelen nadat ze een chemisch wapen tegen ‘het patronaat’ hebben ingezet. De engheid waarmee beide partijen (vakbonden en werkgevers) in het publieke debat worden benaderd doet afbreuk aan de brede sociale welvaart waarvoor ze de facto samen hebben gezorgd. Misschien allebei niet steeds even van harte, maar het is een wetmatigheid waar we moeilijk omheen kunnen. Niet zelden refereert deze groep mensen ook aan de historische omwentelingen die de grondleggers der syndicaten hebben verwezenlijkt. Alleen vergeten ze er vaak bij te vertellen dat de context van die gebeurtenissen niet meer te vergelijken valt met de – toegegeven, niet altijd rooskleurige – perspectieven waarmee we vandaag worden geconfronteerd. En dan zwijg ik nog over de omstandigheden waarin de grondleggers van ons sociaal stelsel hun strijd tot een goed einde brachten. Het is niet langer Charles Woeste vs. Adolf Daens in een regie van Stijn Coninx. Het is verdomd veel ingewikkelder geworden. Vakbondstoppers zijn zelf managers; meer CEO dan militant. Al zullen ze dat natuurlijk niet graag toegeven. Bedrijven zijn vaak internationale mastodonten die lokale vestigingen behandelen als pionnen op een schaakbord; nuttig zolang ze lucratief genoeg zijn, maar niet onmisbaar in the endgame. Een niet verwaarloosbaar aantal mensen wordt ook niet enkel lid van een vakorganisatie omdat ze solidariteit zo verschrikkelijk hoog in het vaandel dragen. We moeten daar niet naïef over doen: velen zijn aangesloten omdat ze bescherming willen wanneer het hèn als individu uitkomt. Zelfs wanneer zij op speelse wijze ‘Polle van het magazijn’ op een palet hebben vastgebonden en de camera hun privacy schond tijdens de uitvoering van hun verkeerd geïnterpreteerde teambuildingsactiviteit.

Langs de andere kant van het spectrum bevinden zich dan weer de door tunnelvisie geplaagde nostalgici die zelfs de kaasproductie tussen hun eigen tenen willen privatiseren. Mensen die elke redelijke sociale eis herleiden tot een financiële verliespost en de open dialoog zonder veel poespas naar de vuilnisbak verwijzen wegens niet passend in dit economisch tijdsgewricht. (In het beste geval) liberale hardliners die elke sociale actie liefst neergeknuppeld zien door een horde in kevlar uitgedoste politieagenten die een brede protect & serve glimlach graag combineren met een gezonde dosis schuim op de lippen. They just love the smell of pepper spray in the morning, don’t they?

De eerste groep heeft mij, bij de minste inhoudelijke kritiek, vaak verweten een verrader te zijn (jazeker, ik ben aangesloten bij een vakbond). De tweede groep was vaak even creatief in zijn vuilbekkerij. De ene beschouwt mij als een linkse smeerlap, de andere als een rechtse smeerlap. Bon, ze zijn het dan toch ten minste over één ding eens. Alleen ben ik het hartsgrondig beu om in één van die kampen te worden weggezet. Die forummentaliteit die met hoogstens enkele clichés alle zin voor nuance verstikt, is al even vermoeiend als contraproductief. Ik onderschrijf de noodzaak van een breed vakbondsfront dat de actuele problemen op een internationale basis aanpakt. Meer dan ooit zelfs. Maar ik ben ook overtuigd van de absolute noodzaak van een zekere economische bloei om de sociale welvaart te behouden. Beide (!) zaken moeten in mijn ogen echter drastisch anders worden aangepakt. Net daarom ben ik alweer zo teleurgesteld in het SACT-ASTB (Het Autonoom Syndicaat van Treinbestuurders) dat naar eigen zeggen opnieuw gedwongen wordt om zeer tegen hun zin het halve land te gijzelen. Deze mensen (grof geschat een dikke 1.000 leden waarvan vermoedelijk niet iedereen achter de aangekondigde acties staat) dragen al jarenlang een loodzware verantwoordelijkheid wat betreft het lamentabele imago van ‘de vakbond’ als broodnodige organisatie. Zin voor moderne communicatie: nul. Respect voor een breed gedragen vakbondsfront bij acties met zware impact op het volledige land: nul. Respect voor de reiziger: diep, diep, diep onder nul.

Als jarenlang en overtuigd treinreiziger heb ik al vaak mijn duit in hun zakje gedaan (neen, ik heb niet zo’n 100% terugbetaald treinabonnement). Over de algemene staking (15 dec 2014), georganiseerd door de drie grote vakbonden en gedragen door duizenden militanten, kan ik enkel zeggen: chapeau, dàt was een signaal! Ik zie alleen niet in hoe het ASTB blijft verantwoorden hoe amper een paar honderd mensen acties over meerdere dagen uitvoeren die, naast een zware economische impact, serieuze logistieke gevolgen veroorzaken voor tienduizenden anderen. En dat enkel om eisen af te dwingen die, in deze sociale en economische tijden, geen syndicale prioriteiten zouden mogen zijn. Ik beweer niet dat hun verzuchtingen niet legitiem zijn, daarvoor zijn hun summiere verklaringen in de pers helaas iets te vaag. Ik verkondig enkel dat het ASTB er opnieuw voor kiest om de kanonnen boven te halen om een mug neer te schieten. Correctie: een mug en en passant enkele duizenden reizigers. Die mondige, lastige klant die maar beter zwijgt of we moeten hem/haar opnieuw wegzetten als ‘onsolidair’. Bovendien, en dat is misschien nog het meest schrijnende aan de hele zaak, zijn deze acties niet weinig verantwoordelijk voor het feit dat veel mensen al het vakbondswerk over dezelfde lasterlijke kam scheren. Wanneer er, misschien wel binnen korte tijd, opnieuw een brede (inter)nationale actie georganiseerd moet worden die het belang dient van mensen die heel wat meer sociale vangnetten dreigen te verliezen dan dit handvol treinbestuurders met hun vage verzuchtingen, zal de publieke opinie die broodnodig is voor dit soort verwezenlijkingen alweer iets meer gekrompen zijn. Het draagvlak voor privatisering en harde maatregelen groeit evenredig mee. Dat hebben de laatste verkiezingen duidelijk bewezen maar schijnt slechts moeilijk door te dringen. Wie verliest er dan eigenlijk het recht om nog van solidariteit te spreken? ASTB is hofleverancier munitie voor iedereen die de historische verwezenlijkingen van de vakbondspioniers aan flarden wil schieten. Met vrienden zoals hen is er amper nog een ‘neoliberale vijand’ nodig …

vakbond

Advertenties